مراقبت از نوزاد نارس در خانه و بیمارستان؛ پاسخهای تخصصی فوقتخصص نوزادان بیمارستان شریعتی
آغوش امن؛ پیوند نوزاد نارس و خانواده در NICU
روز جهانی نوزاد نارس، فرصتی است تا بار دیگر بر اهمیت مراقبتهای ویژه نوزادان تأکید کنیم. در همین راستا، دکتر سوژا ضیائی هزارجریبی، فوقتخصص نوزادان و استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران، ضمن تأکید بر پیشرفتهای چشمگیر در مراقبتهای نوین، پیامی امیدوارانه برای خانوادههایی دارد که این روزها در بخش مراقبتهای ویژه نوزادان (NICU) چشمانتظار سلامت فرزندانشان هستند.
مراقبت از نوزاد نارس در خانه و بیمارستان؛ پاسخهای تخصصی فوقتخصص نوزادان بیمارستان شریعتی
به گزارش روابط عمومی بیمارستان دکتر شریعتی دانشگاه علوم پزشکی تهران، بیست و چهارم آبانماه، روز جهانی نوزاد نارس، یادآور ارادهی ستودنیِ نوزادانی است که زودتر از موعد، مسیر پرچالش رشد و تکامل را در بخشهای مراقبتهای ویژه آغاز میکنند؛ نوزادانی که هرچند زودرس پا به جهان گذاشتهاند، اما با مراقبتهای تخصصی، فرصت زیستن و بالیدن مییابند. در همین راستا و با هدف ارتقای سطح آگاهی عمومی و کاهش دغدغههای خانوادهها، روابط عمومی بیمارستان دکتر شریعتی گفتگویی اختصاصی با دکتر سوژا ضیائی هزار جریبی، فوقتخصص نوزادان و استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران ترتیب داده است. در این گزارش، ضمن بررسی آخرین دستاوردهای علمی در حوزه طب نوزادی و پیرامون تولد، به پرسشهای کلیدی والدین در خصوص روند درمان، نقش خانواده در بهبود نوزاد و مسیر سلامت این «جنگجویان کوچک» تا بازگشت به آغوش خانه پاسخ داده شده است.
بخش مراقبتهای ویژه نوزادان (NICU) چیست و چه کاربردی دارد؟
بسیاری از والدین در اولین مواجهه با محیط NICU به دلیل تعدد تجهیزات و دستگاههای پیچیده، دچار اضطراب میشوند. دکتر ضیائی با تأکید بر اینکه این فضا برای والدین «ترسناک» است، اظهار میدارد: «ما با درک این شرایط، از همان لحظات نخست، خانواده را برای فرآیند درمانی آماده میکنیم. با شکلگیری رابطه درمانی میان کادر درمان و خانواده، این ترس بهتدریج کاهش یافته و والدین با فضای NICU و روند مراقبت از فرزندشان سازگار میشوند.»مهمترین علتهای زایمان زودرس و دلایل تولد نوزاد نارسیکی از چالشهای عاطفی مادران نوزادان نارس، حس سرزنش خویشتن است. استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران با رد این موضوع میگوید: «بسیاری از موارد زایمان زودرس بدون دلیل خاصی رخ میدهند. با این حال، بیماریهای زمینهای مانند دیابت و فشارخون بارداری، در کنار سنین بسیار پایین یا بسیار بالای بارداری، از عوامل خطر محسوب میشوند. توصیهی اکید ما، جدی گرفتن مراقبتهای پیش از بارداری و کنترل دقیق بیماریهای زمینهای تحت نظر پزشک است.»
مراقبت از نوزاد نارس در دستگاه (انکوباتور) و تنظیم علائم حیاتی
در پاسخ به این پرسش که آیا دستگاههای NICU جای رحم مادر را میگیرند، دکتر ضیائی توضیح میدهد: «این تجهیزات به گونهای طراحی شدهاند که محیطی مشابه فضای داخل رحم را برای رشد و تکامل نوزاد نارس شبیهسازی کنند و کمک شایانی به پرورش نوزاد در شرایط ایدهآل میکنند.»
مزایای مراقبت کانگورویی (تماس پوست با پوست) برای نوزاد نارس
یکی از مهمترین توصیهها برای والدین، آغوشگیری نوزاد است. دکتر ضیائی تصریح میکند: «حتی نوزادانی که تحت تهویه مکانیکی هستند، در صورت پایداری وضعیت، میتوانند در آغوش والدین قرار گیرند. مراقبت کانگورویی نه تنها در رشد و تکامل نوزاد نقش حیاتی دارد، بلکه تحقیقات نشاندهنده تأثیر مثبت آن بر افزایش بهره هوشی نوزاد است.»
بهترین روش تغذیه نوزاد نارس و اهمیت شیر مادر در NICUدر خصوص تغذیه نوزادان نارس، دکتر ضیائی بر اهمیت «شیر مادر» به عنوان نخستین و ضروریترین منبع تغذیه تأکید کرد: «شیر مادر حاوی فاکتورهای ایمنی و دفاعی بینظیری است که مستقیماً به تقویت سیستم دفاعی نوزاد کمک میکند. در صورت لزوم، استفاده از شیر خشکهای غنیشده نیز به عنوان مکمل تغذیهای در دستور کار تیم درمان قرار میگیرد.»
شرایط ترخیص نوزاد نارس از بیمارستان و وزن مناسب برای ترخیص
استاد فوقتخصص نوزادان، معیارهای ترخیص از بیمارستان را چنین برشمرد:
توانایی دریافت کامل وعدههای شیر با دهان.قابلیت حفظ دمای بدن در محیط طبیعی.
عدم نیاز به اکسیژن مکمل و عدم افت اکسیژن.
برقراری دفع ادرار و مدفوع طبیعی.
مهمترین نکات مراقبت از نوزاد نارس در منزل و پیشگیری از عفونت
دکتر ضیائی برای دوران پس از ترخیص، رعایت نکات زیر را برای والدین ضروری دانست:
دمای محیط: حفظ دمای اتاق بین ۲۳ تا ۲۵ درجه سانتیگراد.قرنطینه خانگی: تا زمان رسیدن به وزن ایدهآل و بهبود سیستم ایمنی، از دید و بازدید و ملاقات با دیگران خودداری شود.بهداشت: رعایت دقیق بهداشت دست و ظروف تغذیه.ادامه درمان: مصرف دقیق مکملها و داروهای تجویزشده توسط پزشک معالج.توصیه نهایی فوقتخصص نوزادان به والدین نوزادان نارسدکتر ضیائی در پایان با نگاهی همدلانه به والدینِ منتظر در پشت درهای NICU گفت: «من به این خانوادهها قول میدهم که تیم درمان در تمامی لحظات کنارشان است. این مسیر، هرچند دشوار، با همراهی و همدلی طی خواهد شد و پایان آن، روز شیرین بازگشت فرزندشان به آغوش خانواده است.»
ارسال نظر